| SPOSÓB WYKORZYSTANIA- ZASTOSOWANIE
Stosować jako opryski nalistne na wszystkie: warzywa, kwiaty, drzewa owocowe, rośliny ozdobne, zboża.
Dawkowanie:do 2-4 litry/ha 200-600litrów/wody/ha. Aplikacja co 8-10 dni.
.
- Bacillus sphaericus produkuje specyficzne toksyny białkowe (Bin, Mtx), które działają toksycznie na larwy owadów, szczególnie z rzędu Diptera (muchówki, komary, muchy).
- Toksyny te niszczą przewód pokarmowy owadów, prowadząc do ich śmierci.
- Choć głównie stosowany przeciw komarom, istnieją badania nad jego działaniem przeciw larwom innych szkodników glebowych.
ŚRODKI OSTROŻNOŚCI
Nie mieszać z produktami siarkowymi lub miedziowymi.
Przechowywać w suchym i chłodnym miejscu. Trzymać z dala od źródeł ciepła.
Okres prewencji i karencji przed zbiorem: 0 ( zero dni ).
Bakterie ryzosferyczne (PGPR) – mechanizmy działania
Mechanizmy bezpośrednie wspierające wzrost roślin
Plant Growth-Promoting Rhizobacteria (PGPR) to pożyteczne bakterie glebowe zasiedlające ryzosferę (strefę korzeniową), które stymulują wzrost i plonowanie roślin za pomocą różnych mechanizmów. Do mechanizmów bezpośrednich zalicza się przede wszystkim zdolność takich bakterii do polepszania odżywienia roślin. PGPR wiązują azot atmosferyczny (diazotrofia) i udostępniają go roślinom w formie przyswajalnej, co zmniejsza zapotrzebowanie na nawozy azotowe.
Rozpuszczanie trudno dostępnych składników mineralnych to kolejny kluczowy mechanizm – PGPR uwalniają fosfor z nierozpuszczalnych związków glebowych dzięki wydzielaniu kwasów organicznych lub enzymów fosfataz. W ten sposób zwiększają dostępność fosforu (oraz innych pierwiastków jak potas czy cynk) dla korzeni, co pozwala ograniczyć nawożenie fosforowe i poprawia odżywienie roślin.
Drugą ważną grupą są mechanizmy pośrednie, dzięki którym PGPR wspomagają zdrowotność roślin i chronią je przed chorobami. W naturalnej glebie korzenie roślin są zasiedlane przez mieszaninę mikroorganizmów neutralnych, chorobotwórczych oraz korzystnych
Mikoryza typu Glomus:
-
Zwiększa powierzchnię chłonną korzenia – grzybnia działa jak „przedłużenie” systemu korzeniowego.
-
Ułatwia pobieranie trudno dostępnych składników – szczególnie fosforu (P), który w glebie jest mało mobilny.
-
Poprawia odporność roślin na stresy abiotyczne (susza, zasolenie) i niektóre patogeny.
-
Zmniejsza zapotrzebowanie na nawozy mineralne, zwłaszcza fosforowe.
-
Tworzy trwałą sieć w glebie – poprawia strukturę gleby i wspiera bioróżnorodność mikroflory
Efekty stosowania mikoryzy na wzrost i zdrowotność roślin
Schemat pozytywnych efektów zasiedlenia korzeni przez grzyby mikoryzowe arbuskularne (AMF). Fioletowa sieć strzępek grzyba wychodzi poza strefę wyczerpania fosforu wokół korzenia (szara), zwiększając dostęp rośliny do fosforanów. Kolonizacja AM indukuje także odporność systemiczną rośliny, co poprawia tolerancję na stresy abiotyczne (np. suszę, zasolenie, metale ciężkie) oraz odporność na patogeny glebowe.
Wprowadzenie grzybów mikoryzowych do upraw przynosi szereg wymiernych korzyści zarówno dla roślin, jak i dla środowiska glebowego.
-
Lepszy wzrost roślin i plonowanie: Rośliny skolonizowane przez grzyby mikoryzowe zwykle rosną bujniej i osiągają wyższe plony niż rośliny pozbawione mikoryzy. Dzięki sprawniejszemu pobieraniu wody i minerałów oraz produkcji fitohormonów przez grzyby, poprawia się tempo wzrostu zarówno części podziemnych, jak i nadziemnych roślin. Badania potwierdzają, że mikoryza może zwiększyć plon wielu gatunków uprawnych – w warunkach polowych uzyskiwano zwyżki plonów rzędu 10–40% w zależności od gatunku i warunków uprawy. Na przykład zboża i kukurydza reagują bardzo pozytywnie: ich plon ziarna może wzrosnąć o 10–25%, zwłaszcza w latach suchych. Mikoryzowane rośliny często dają plony lepszej jakości: np. więcej kwiatów i owoców w przypadku roślin ozdobnych i sadowniczych a warzywa z upraw mikoryzowych miewają lepszy smak i dłuższą trwałość pozbiorczą. W doświadczeniach wykazano również zwiększenie udziału plonu handlowego – np. w uprawie papryki więcej owoców spełniało standardy jakości handlowej dzięki zastosowaniu szczepionki mikoryzowej.
-
Zwiększone pobieranie składników pokarmowych: Mikoryza znacząco poprawia odżywienie roślin, zwłaszcza w warunkach niedoborów fosforu i mikroskładników. Strzępki grzyba penetrują glebę dalej i efektywniej niż same korzenie, dostarczając roślinie trudno dostępne związki mineralne. Fosfor (P) jest pierwiastkiem szczególnie korzystającym na mikoryzie – grzyby wydzielają enzymy fosfatazowe i organiczne kwasy rozpuszczające związany w glebie fosfor i udostępniają go korzeniom. Szacuje się, że dzięki symbiozie mikoryzowej roślina może pobrać z gleby nawet kilkanaście razy więcej fosforanów niż bez mikoryzy. Ma to ogromne znaczenie zwłaszcza na glebach o niskiej zasobności w fosfor lub przy ograniczonym nawożeniu fosforowym. Poprawia się także pobieranie mikroelementów takich jak cynk, miedź, mangan czy żelazo – grzybnia potrafi chelatować te pierwiastki i transportować je do rośliny. W efekcie tkanki roślin mikoryzowanych często zawierają więcej kluczowych składników odżywczych. Przykładowo, w doświadczeniu z papryką stwierdzono nieco wyższą zawartość fosforu, potasu i cynku w owocach roślin zaszczepionych mikoryzą (szczególnie gdy inokulacja nastąpiła we wczesnej fazie rozsady). Poprawa zaopatrzenia w minerały przekłada się na intensywniejszą fotosyntezę i produkcję biomasy.
-
Większa odporność na stres abiotyczny i choroby: Rośliny z rozwiniętą mikoryzą wykazują wyższą tolerancję na niekorzystne warunki środowiskowe. Gęsta sieć strzępek zwiększa możliwości pobierania i magazynowania wody, dzięki czemu rośliny lepiej znoszą okresy suszy. Jednocześnie mikoryza pomaga roślinom przetrwać w glebach zasolonych – grzyby mogą ograniczać pobieranie nadmiaru soli i chronić korzenie przed toksycznym działaniem jonów. Symbioza z grzybami poprawia też odporność roślin na skrajne temperatury, nieodpowiednie pH podłoża oraz obecność toksyn i metali ciężkich w glebie. Równie istotny jest wpływ mikoryzy na zdrowotność roślin – ochrona przed patogenami. Mikoryzowane rośliny rzadziej chorują na infekcje odglebowe, ponieważ grzyby symbiotyczne konkurują z patogenami o przestrzeń i składniki, a także indukują w roślinie mechanizmy odporności (tzw. odporność systemicznie nabyta, SAR). W rezultacie obserwuje się mniejszą podatność korzeni na choroby grzybowe (np. fuzariozy, fytoftorozę) i nawet ograniczenie szkód powodowanych przez niektóre szkodniki glebowe (np. nicienie)l. Grzyby mikoryzowe wydzielają również substancje o działaniu antybiotycznym, hamujące rozwój mikroorganizmów chorobotwórczych w ryzosferze. Co ważne, poprawa odporności nie zawsze jest od razu widoczna – często mikoryza „uzbraja” roślinę, która pod wpływem stresu reaguje skuteczniej niż roślina bez symbiozy. Przykładowo, zaszczepione mikoryzą sadzonki lepiej przetrwały niekorzystny sezon i dały plon zgodny z oczekiwaniami mimo suszy i chorób, podczas gdy rośliny kontrolne plonowały znacznie słabiej.
-
Poprawa struktury i żyzności gleby: Grzyby mikoryzowe wpływają korzystnie nie tylko na samą roślinę, ale i na glebę. Strzępki grzybów wydzielają unikalną glikoproteinę zwaną glomaliną, która działa jak naturalny klej łączący cząsteczki gleby w trwałe agregaty. Dzięki temu gleba z udziałem mikoryzy zyskuje lepszą strukturę – wzrasta jej pojemność wodna (zdolność zatrzymywania wody) oraz poprawia się napowietrzenie. Drobne agregaty stabilizowane glomaliną są mniej podatne na erozję i tworzą gruzełkowatą strukturę sprzyjającą wzrostowi korzeni. W dłuższej perspektywie mikoryza przyczynia się do zwiększenia zawartości materii organicznej w glebie, ponieważ część strzępek obumierając dostarcza próchnicy, a lepiej odżywione rośliny produkują więcej resztek organicznych. Dodatkowo, bogata sieć grzybni stanowi siedlisko dla pożytecznych mikroorganizmów glebowych – obserwuje się większą różnorodność i liczebność mikrobioty glebowej w otoczeniu korzeni z mikoryzą. Wszystkie te czynniki przekładają się na ogólną poprawę żyzności gleby i jej zdolności do utrzymania produkcyjności w systemach uprawnych.
-
Oszczędność nawozów i wody: Korzyści wynikające ze stosowania mikoryzy mają również wymiar ekonomiczny i środowiskowy. Lepsze wykorzystanie składników pokarmowych z gleby oznacza, że można ograniczyć dawki nawozów sztucznych bez pogorszenia plonów – rośliny mikoryzowe potrzebują mniej dodanego fosforu czy azotu, gdyż efektywniej korzystają z zasobów glebowych. W praktyce rolniczej odnotowano, że dzięki zastosowaniu szczepionek mikoryzowych udaje się zmniejszyć nawożenie fosforowe, zachowując plon na zbliżonym poziomie, co podnosi efektywność wykorzystania nawozów fosforowych i obniża ich straty do środowiska. Dodatkowo, mikoryza pozwala oszczędzać wodę – rośliny lepiej zaopatrzone w wodę są bardziej odporne na okresowe niedobory, co zmniejsza konieczność częstego nawadniania. Badania wskazują, że dzięki mikoryzie można ograniczyć zużycie wody do podlewania upraw oraz poprawić ich kondycję w czasie suszy. Sumarycznie, mikoryza wpisuje się w ideę rolnictwa zrównoważonego: wyższe plony przy mniejszym nakładzie nawozów mineralnych i chemicznych środków ochrony roślin.
Bacillus sphaericus
Mechanizm działania i zwalczane szkodniki
Najbardziej znanym zastosowaniem B. sphaericus jest zwalczanie larw owadów. Bakteria ta podczas sporulacji wytwarza specyficzne toksyny białkowe – przede wszystkim tzw. toksynę binarną (Bin) oraz moskitocydynę (Mtx) – które po spożyciu przez larwy działają destrukcyjnie na ich nabłonek jelitowy, powodując śmierć szkodnika.
|