Rizosoia Evo VPT 1 litr – zaprawa do nasion soi

CHARAKTERYSTYKA

Rizosoia EVO to biologiczny produkt do zaprawiania nasion, który ma na celu poprawę uprawy soi. Jest to zasadniczo inokulant mikrobiologiczny zawierający pożyteczne bakterie i grzyby, który jest aplikowany na nasiona soi przed siewem.
Nowa formuła Rizosoia EVO VPT łączy skuteczność szczepów Bradyrhizobium Japonicum z technologią VPT (Vitality Protection Technology). VPT to formuła opracowana w laboratoriach Geenea, która pozwala ustabilizować żywotność kultur bakterii i grzybów przez długi czas (gwarancja 98% żywotności po 3 latach*), chroniąc produkt w opakowaniu, ale także podczas garbowania nasion. Żywotność utrzymuje się na niezmienionym poziomie przez co najmniej 6 miesięcy po zabiegu. Technologia VPT opiera się na mieszance różnych składników biotechnologicznych.

• Zaawansowana formuła VPT: Rizosoia EVO wykorzystuje technologię ochrony witalności (VPT)  , która znacznie wydłuża żywotność i stabilność mikrobów szczepionki. Gwarantuje ona żywotność bakterii na poziomie ~98% nawet po 3 latach przechowywania, a zaprawione nasiona pozostają skuteczne przez co najmniej 6 miesięcy

VPT zawiera specjalne składniki (np. cukry chiralne i Surfactin-Ge1037 ), które „zamrażają” bakterie w stanie spoczynku i chronią je przed stresem – na przykład składnik blokujący promieniowanie UV chroni Rhizobia przed ekspozycją na światło słoneczne.

• Korzystna zawartość mikrobiologiczna: Aktywnymi składnikami produktu są bakterie wiążące azot i grzyby mikoryzowe przeznaczone dla soi. Zawiera on w szczególności szczepy Bradyrhizobium japonicum (ryzobakterie tworzące brodawki na korzeniach soi) wraz z ~2% Glomus spp. mikoryzą w organicznym nośniku

Chiralna D-glukoza, β-fruttopiranoza mają na celu „zamrożenie” bakterii w formie spoczynku, bez zmuszania ich do zarodnikowania i utrzymywania ich żywotności. Surfaktyna – Ge1037, z drugiej strony, jest szczególnym rodzajem surfaktyny syntetyzowanej przez niektóre szczepy Bacillus subtilis, która pozwala na doskonały filtr UV, który chroni bakterię, utrzymując ją przy życiu, nawet jeśli jest narażona na promieniowanie UV (intensywne światło słoneczne). Technologia VPT pozwala zatem na stosowanie Rizosoia EVO VPT w całkowitym spokoju na kilka miesięcy przed siewem bez problemu utraty witalności, który mogą mieć inne rizobia.

• Postać płynna: Rizosoia EVO jest dostarczany w postaci płynnej szczepionki , co ułatwia jego obsługę i równomierne nanoszenie na nasiona.

• Poprawiony wzrost korzeni i plon: Poprzez zaszczepienie nasion soi tymi pożytecznymi mikrobami, Rizosoia EVO promuje bardziej energiczny rozwój korzeni i pobieranie składników odżywczych. Symbiotyczne działanie Rhizobii i mikoryzy skutkuje znacznie dłuższymi korzeniami i lepszą absorpcją składników odżywczych z gleby, co z kolei zwiększa plony upraw i zawartość

W warunkach polowych soja potraktowana tym szczepionką ma tendencję do rozwijania silniejszych systemów korzeniowych i wyższej zawartości białka w ziarnach, co przyczynia się do lepszej ogólnej jakości zbiorów.

• Wzmocnione wiązanie azotu (mniej nawozu): Bakterie Bradyrhizobium japonicum w Rizosoia EVO tworzą brodawki na korzeniach soi i wiążą azot atmosferyczny do postaci, którą roślina może wykorzystać. To naturalne wiązanie azotu może w znacznym stopniu uzupełniać lub zastępować syntetyczne nawozy azotowe. W rzeczywistości producent zauważa, że ​​efekt szczepienia pozwala plantatorom zmniejszyć dawki chemicznych nawozów azotowych dla soi

Bradyrhizobium japonicum do gatunku odpornego brodawkowych żyjących w symbiozie z roślinami strączkowymi (motylkowatymi), szczególnie z soją. Bakterie te posiadają kluczową wtyczkę w biologicznym powiązaniu azotu, co przekłada się na szereg korzyści agronomicznych i środowiskowy.

B.japonicum zasiedla korzenie roślin strączkowych (np. soi) i indukuje powstawanie  brodawek korzeniowych – w postaci guzów na korzeniach, w których zachodzi proces powiązań azotu.

Rizosoia EVO jest specjalnie zaprojektowany do uprawy soi i jest stosowany jako szczepionka do nasion przed siewem. Typowa metoda stosowania polega na powlekaniu lub traktowaniu nasion soi płynnym produktem, tak aby bakterie i grzyby przylegały do ​​łupiny nasion. Zalecana dawka to około 1 litr Rizosoia EVO na tonę nasion soi , najlepiej stosować tuż przed siewem.

Bradyrhizobium japonicum to gram-ujemna bakteria glebowa z rodziny Rhizobiaceae, znana z symbiozy z roślinami motylkowymi (strączkowymi). Szczególne znaczenie ma jej zdolność do wiązania azotu atmosferycznego w symbiozie z soją i innymi motylkowatymi, co czyni ją cennym bioinokulantem (nawożeniem biologicznym) w rolnictwie. Bakterie te kolonizują korzenie roślin, tworząc brodawki korzeniowe, wewnątrz których przekształcają azot cząsteczkowy (N₂) z powietrza w formy przyswajalne dla roślin (np. amoniak). Dzięki temu rośliny mogą zaspokoić znaczną część swojego zapotrzebowania na azot bez potrzeby mineralnego nawożenia.

Bradyrhizobium japonicum jako bioinokulant roślin motylkowatych

Bakterie B. japonicum są wykorzystywane jako szczepionki bakteryjne poprawiające wzrost i plonowanie roślin motylkowych, zwłaszcza soi. Po zaszczepieniu nasion, bakterie te nawiązują symbiozę z rośliną gospodarzem, dostarczając jej azotu w zamian za związki węgla.

• Oszczędność nawozów azotowych: Wiązanie N₂ z powietrza pozwala roślinie samodzielnie pokryć zapotrzebowanie na azot, redukując lub eliminując potrzebę stosowania sztucznych nawozów azotowych. Szacuje się, że w optymalnych warunkach soja może dzięki symbiozie pokryć 50–90% swojego zapotrzebowania na azot co w przeliczeniu może oznaczać nawet do ~600 kg azotu/ha w ciągu sezonu wegetacyjnego. Co więcej, część związanego azotu pozostaje w resztkach pożniwnych i wzbogaca glebę dla kolejnych upraw (tzw. efekt plonu następczego z uwalnianiem azotu).

• Wyższe plony i jakość nasion: Infekcja odpowiednim szczepem B. japonicum zwykle przekłada się na poprawę plonowania motylkowatych. Wzrost plonu soi w wyniku szczepienia wynosi przeciętnie około 10–20%.

• Poprawa żyzności i struktury gleby: Obecność brodawek i wiązanie azotu sprzyja ogólnej kondycji gleby. Po zbiorze, zasymilowany azot trafia do gleby z opadającymi liśćmi i resztkami korzeniowymi, wzbogacając ją dla następnych roślin. Wieloletnie stosowanie motylkowatych z efektywną symbiozą wpływa także korzystnie na strukturę gleby – obserwuje się wzrost zawartości materii organicznej i poprawę agregacji glebowej, co deklarowane jest m.in. przy stosowaniu szczepionek bakteryjnych

• Korzyści środowiskowe: Dzięki ograniczeniu dawki nawozów mineralnych zmniejsza się ryzyko strat azotu do środowiska. Rośliny korzystające z azotu atmosferycznego pozostawiają mniej azotu mineralnego w glebie dla chwastów, co osłabia ich wzrost.

Mechanizm wiązania azotu atmosferycznego

 Brodawki korzeniowe (guzki) na korzeniu rośliny motylkowej powstałe w wyniku symbiozy z Bradyrhizobium. We wnętrzu brodawek bakterie przekształcają azot cząsteczkowy z powietrza w formę amonową, dostarczając ją roślinie w zamian za związki węgla.

Proces wiązania azotu przez B. japonicum przebiega wieloetapowo i wymaga precyzyjnej współpracy rośliny i bakterii:

• Nawiązanie kontaktu i infekcja korzenia: Korzenie roślin motylkowatych wydzielają specyficzne związki (flawonoidy), które przyciągają bakterie B. japonicum. Bakterie w odpowiedzi syntetyzują tzw. czynniki Nod (lipochitooligosacharydy) rozpoznawane przez roślinę. Następuje infekcja poprzez wniknięcie bakterii do włośników korzeniowych i utworzenie struktury infekcyjnej (nić infekcyjna), przez którą bakterie wędrują w głąb korzenia.

• Tworzenie brodawek (nodulacja): W miejscu infekcji i w korzeniu dochodzi do podziałów komórek rośliny i formowania brodawki korzeniowej – specjalnej struktury, w której bakterie osiedlają się wewnątrz komórek roślinnych jako tzw. bakteroidy. Roślina dostarcza im węglowodanów jako źródła energii, a sama czerpie korzyść w postaci związanego azotu. Brodawki często przybierają różowy kolor ze względu na obecność leghemoglobiny – białka roślinnego wiążącego tlen, co zapewnia bakterii warunki do beztlenowego działania nitrogenazy.

• Biologiczna fiksacja azotu: W warunkach niskiego stężenia tlenu enzym bakteryjny nitrogenaza redukuje N₂ do amoniaku (NH₃). Proces ten wymaga dużych nakładów energii (ok. 16 cząsteczek ATP na jedną cząsteczkę N₂) oraz obecności mikroelementów jak molibden i żelazo (składniki centrum aktywnego nitrogenazy). Amoniak jest szybko przekształcany w aminokwasy i inne związki azotowe, które roślina może wykorzystywać do budowy własnych białek. W sprzyjających warunkach soja może dzięki temu pokryć niemal całe zapotrzebowanie na azot (do ~94%) z symbiozy. Aktywne brodawki utrzymują proces wiązania azotu przez wiele tygodni, szczególnie intensywnie w fazie kwitnienia i nalewania nasion (fazy R5–R8 u soi).

• Transfer azotu i obumieranie brodawek: Związany azot jest transportowany z brodawek w postaci amin lub ureidów do pędów i nasion rośliny. Pod koniec sezonu brodawki stopniowo degenerują – część bakterii ginie, a część może przetrwać w glebie w formie saprofitycznej (lub przetrwalnikowej) do czasu kolejnej uprawy gospodarza. Pozostałości azotu w martwych brodawkach i tkankach korzeni wzbogacają glebę. Szacuje się, że dobrze zasymilowana uprawa soi może pozostawić w glebie nawet 30–60 kg azotu/ha dostępnego dla roślin następczych.

Wpływ szczepienia B. japonicum na plonowanie

Efektywna symbioza z B. japonicum przekłada się bezpośrednio na kondycję i plon roślin motylkowatych. W warunkach braku tych bakterii w glebie rośliny (np. soja) cierpią na niedobór azotu, co prowadzi do słabego wzrostu i niskiego plonu, jeśli nie dostarczymy im dużych dawek nawozów azotowych. Inokulacja nasion odpowiednim szczepem pozwala tego uniknąć i zwykle skutkuje znacznym wzrostem plonów w porównaniu z kontrolą niezaszczepioną:

Poprawa zdrowia i żyzności gleby

Wykorzystanie B. japonicum wpływa korzystnie nie tylko na samą roślinę gospodarza, ale i na stan gleby oraz fitosanitarny kontekst uprawy:

• Wzbogacenie gleby w azot: Motylkowe z brodawkami działają jak naturalny nawóz zielony. Po zbiorze pozostawiają w glebie związki azotowe w postaci resztek pożniwnych (korzenie, opadłe liście, niedojrzałe strąki). Azot ten stopniowo uwalnia się podczas mineralizacji, zwiększając żyzność gleby dla roślin następczych. Szacuje się, że dobrze nodulująca soja może pozostawić od kilkudziesięciu do ponad 100 kg N/ha dostępnego dla kolejnej uprawy (wartość zależy od wielkości systemu korzeniowego i ilości brodawek). Dzięki temu uprawa następcza (np. pszenica ozima) może skorzystać z azotu zmagazynowanego przez poprzednią roślinę – jest to jedna z głównych zalet włączania roślin strączkowych do płodozmianu.

• Poprawa struktury i aktywności biologicznej gleby: Korzenie roślin motylkowych i towarzyszące im bakterie przyczyniają się do lepszej struktury gruzełkowatej gleby. Obfity system korzeniowy i produkowane przez bakterie substancje (np. polisacharydy, kwasy organiczne) pomagają agregować cząstki gleby, zwiększając jej przepuszczalność i napowietrzenie. Dane producentów wskazują, że stosowanie Nitraginy poprawia strukturę gleby i jej właściwości fizykochemiczne. Ponadto obecność symbiotycznych bakterii stymuluje aktywność mikrobiologiczną – w glebie zaszczepionej rośnie różnorodność pożytecznych drobnoustrojów, co może wypierać patogeny glebowe.

• Wpływ na fitopatogeny: Ciekawym kierunkiem badań jest zdolność niektórych szczepów B. japonicum do biokontroli chorób. Przykładowo, eksperymentalny szczep B. japonicum  wykazał silne działanie ograniczające rozwój suchej zgnilizny węzłów (choroba soi wywoływana przez Macrophomina phaseolina) – zastosowanie tego szczepu zmniejszyło nasilenie choroby o ponad 80% w porównaniu z kontrolą. Jednocześnie szczep ten poprawiał wzrost roślin (efekt biofertilizera). Mechanizmy biokontroli mogą wynikać z produkcji przez bakterie metabolitów antygrzybowych lub indukowania odporności systemicznej rośliny.

• Lepsza tolerancja stresów abiotycznych: Inokulacja B. japonicum może także wspomagać rośliny w radzeniu sobie z niekorzystnymi warunkami środowiska. Badania prowadzone w Polsce wykazały, że zastosowanie szczepionki  złagodziło skutki suszy glebowej u soi – zaszczepione rośliny utrzymały lepszy status wodny, wyższą biomasę, więcej brodawek oraz wyższy plon nasion w warunkach niedoboru wody niż rośliny niezainokulowane.

Warunki skutecznej symbiozy

Na efektywność współpracy między Bradyrhizobium a rośliną wpływa szereg czynników środowiskowych i agrotechnicznych. Aby symbioza była skuteczna (tj. roślina tworzyła liczne, aktywne brodawki i wiązała dużo azotu), należy zwrócić uwagę na:

• Odczyn i żyzność gleby: Optymalne pH dla B. japonicum mieści się w zakresie około obojętnego (pH 6.0–7.0). Na glebach silnie kwaśnych (<5.5) zarówno bakterie, jak i rośliny gorzej funkcjonują – występuje toksyczność glinu i manganu oraz niska dostępność fosforu i molibdenu. Badania wskazują, że inokulacja jest skuteczna na glebach umiarkowanie kwaśnych, ale na mocno zakwaszonych efektywność  spada dramatycznie.  Ponadto molibden (Mo) jest kluczowym mikroskładnikiem dla nitrogenazy – w kwaśnych glebach jego dostępność maleje.

• Wilgotność i napowietrzenie: B. japonicum to bakteria tlenowa, wrażliwa zarówno na suszę, jak i zalanie. Umiarkowanie wilgotna, dobrze napowietrzona gleba sprzyja przemieszczaniu się bakterii do korzeni i formowaniu brodawek. Długotrwałe podtopienie (anaerobowe warunki) może zniszczyć populację rizobiów – zaleca się ponowną inokulację pól, które były zalane.

• Temperatura: Rozwój brodawek i aktywność nitrogenazy wymagają odpowiedniej temperatury. Minimalna temperatura gleby dla siewu soi to ok. 8–10°C, ale optymalna dla szybkiego powstania brodawek jest temperatura ciepła (25–30°C). W chłodnej wiośnie  może się opóźniać; niektóre szczepy są bardziej odporne na chłód, lecz generalnie w warunkach poniżej 15°C proces wiązania N₂ jest bardzo wolny. Zbyt wysoka temperatura gleby (>35°C) również szkodzi brodawkom i może prowadzić do ich degeneracji – dlatego ważne jest zachowanie wilgotności gleby (parująca woda chłodzi strefę korzeniową).